An Analysis of the Objection of “Two Differentiated Necessary Beings” in Light of Tawḥīdi Proofs and Mullā Ṣadrā’s Response
Subject Areas : Studies on Mulla Sadra and the Transcendent Philosophy
Seyyed Mohammad Kazem Mirhasani
1
*
,
Ali Ali Allah Bedashti
2
1 - Ph.D. Candidate in Islamic Philosophy and Kalam, University of Qom, Qom, Iran,
2 - Professor in the Department of Philosophy and Islamic Theology, University of Qom, Qom, Iran
Keywords: Necessary Being, Tawḥīd (Oneness), the objection of differentiation, principiality of being, gradation of being, Mullā Ṣadrā, Transcendent Philosophy,
Abstract :
The oneness of the Necessary Being constitutes one of the central issues of philosophical theology in the Islamic tradition, and numerous arguments have been advanced to negate multiplicity in the First Origin. Nevertheless, the well-known formulations, such as the argument of mutual prevention and the Avicennian argument of simplicity, despite their effectiveness in negating two equal or conflicting necessary beings, do not adequately address the objection of “two differentiated Necessary Beings.” Focusing on Mullā Ṣadrā's response in al-Asfār, this paper argues that, he invalidates the assumption of a “deficient necessary being” from within by shifting the discussion to the level of pure ontology and relying on the principles of the principiality of being, the gradation of being, and the necessary entailment of causality by deficiency. From his perspective, every deficiency and limitation possesses a non-existential aspect and necessitates dependence on a delimiting cause; such dependence is incompatible with essential necessity. Consequently, the assumption of the being of two necessary beings, even when considering their gradational difference in terms of weakness and strength, leads to contradiction and ultimately renders the hypothesis of multiplicity at the level of Necessary Being internally inconsistent.
ابنسینا (۱۳۷۶) الإلهیات من کتاب الشفاء، تحقیق حسن حسنزاده آملی، قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
ابنسینا (۱۳۷۹) النجاة، تصحیح محمدتقی دانشپژوه، تهران: دانشگاه تهران.
ابنسینا (۱۳۸۱) الإشارات و التنبیهات، تحقیق مجتبی زارعی، قم: بوستان کتاب.
اشعری، ابوالحسن (۱۹۵۲م) اللمع فی الردّ علی أهل الزیغ و البدع، بیروت: مطبعه کاتولیکی.
ایجی، عضدالدین (۱۳۷۰) شرح المواقف، ج4، جزء 8، قم: شریف رضی.
تفتازانی، مسعودبن عمر (۱۴۰۹ق) شرح المقاصد، ج4، بیروت: عالم الکتاب.
حسنزاده آملی، حسن (۱۳۸۷) شرح فارسی الأسفار الأربعة، تصحیح محمدحسین نائیجی، قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
دوانی، سعدالدین (ق۱۴۲۳) التعلیقات علی شرح العقائد العضدیة، مقدمه سیدهادی خسروشاهی، تحقیق ممد عماره، بیجا، بینا.
دیرباز، عسگر (۱۳۸۵) «بررسی و تحلیل روایتهای کلامی و فلسفی برهان تمانع»، پژوهشهای فلسفی کلامی، شمارة ۲۸، ص۱۴۴ـ۱۱۹. DOR: 20.1001.1.17354927.1385.8.28.6.0
طباطبایی، سیدمحمدحسین (۱۳۸۶) نهایة الحکمة، بهمراه تعلیقات غلامرضا فیاضی، قم: مؤسسة امام خمینی (ره).
طباطبایی، سیدمحمدحسین (بیتا) المیزان فی تفسیر القرآن، قم: مؤسسه اسلامی.
عصار، سیدمحمدکاظم (بیتا) مجموعه آثار، بکوشش و تصحیح سیدجلالالدین آشتیانی، تهران: امیرکبیر.
قاضی عبدالجبار (۱۴۲۲ق) شرح الاصول الخمسة، بیروت: دار الاحیاء التراث العربی.
مشکوةالدینی، عبدالمحسن (۱۳۵۸) تمهید الاصول در علم کلام اسلامی: شرح بخش نظری رسالۀ «جمل العلم و العمل»، تألیف علیبن حسین موسوی، شرح محمدبن الحسن الطوسی، تهران: انجمن حکمت و فلسفه.
مطهری، مرتضی (بیتا) «مقدمه و پاوقی»، اصول فلسفه و روش رئالیسم، ج5، قم: صدرا.
ملاصدرا (۱۳۸۱) الحکمة المتعالیة فی الأسفار الأربعة، ج6، تصحیح و تحقیق احمد احمدی، تهران: بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
ملاصدرا (۱۳۸۳) الحکمة المتعالیة فی الأسفار الأربعة، ج1، تصحیح و تحقیق غلامرضا اعوانی، تهران: بنیاد حکمت اسلامی صدرا.